Kullanıcı adı Şifre Üye ol
yem_mavi
 MODEL
 YEM AİLESİ
 DFA
 ÖDYA
 GDYA
 GEA
 ÇGU
 ÇÖÇYA
 ÖNEMLİ KONULAR
 WEB'DE YEM
 SSS

.:Yemnet Grup:.
1. Yapısal Eşitlik Modellemesi SPSS ile yapılabilir mi?          

SPSS programı ile YEM modellerini test etmek mümkün değildir. AMOS programı SPSS'e entegre bir şekilde çalışmaktadır, ancak yine de yapılan tüm analizler bu program aracılığıyla gerçekleştirilebilir.

2. En çok kullanılan YEM programları hangileridir?

LISREL dışında en çok kullanılan programlar AMOS ve MPLUS programlarıdır. Ancak bunların yanı sıra, STATISTICA ve SAS programları da YEM analizlerinin yapılabilmesine olanak tanıyan modüllere sahiptirler.

3. Kategorik değişkenler kullanılarak YEM analizleri gerçekleştirilebilir mi?

Kategorik değişkenler kullanılarak yapılan analizlerde kullanılacak olan korelasyon matrisi ve kovaryans matrisi türü değişmektedir. Ancak kovaryans matrisi yerine asimptotik kovaryans matrisinin kullanılması gerekliliğinden dolayı, denek sayısı yeterliği sorun yaratmaktadır [(N x N+1)/2: N = Gözlenen değişken sayısı]. Örneğin 50 maddelik bir ölçek çalışması için 1275 katılımcı kullanılması gerekmektedir. 1274 katılımcı bile olsa program kovaryans matrisini üretemez.

4. Model test ederken gerekli olan katılımcı sayısı ne kadar olmalıdır?

Bu konuda kesin bir sayı bulunmamakla birlikte bazı araştırmacılar gözlenen değişken sayısının 10 katı kadar bir sayının kullanılmasını tavsiye etmektedirler. Bir model testi için gerekli en az katılımcı sayısı 100 olarak belirtilmektedir. Unutulmaması gereken bir başka nokta, katılımcı sayısının çok fazla olmasının modelin doğrulanma olasılığını düşürmesidir. Bu nedenle karmaşık modellerde bile 300 sayısının çok üzerine çıkılmaması tavsiye edilmektedir.

5. YEM çalışmalarında moderation testi yapılabilir mi?

Klasik regresyon analizlerinde uygulandığı biçimiyle moderation testi yapılması YEM'de mümkün değildir. Ancak çoklu-grup analizleri bir anlamda bu tür bir analiz olarak yorumlanmaktadır. Bu tür analizlerde modelin birden fazla grupta test edilmesi söz konusu olduğu için, grup değişkeninin (cinsiyet, kültür, SES) bir moderatör değişken olarak kabul edilebilir.

6. En çok rapor edilen uyum iyiliği istatistikleri hangileridir?

Literatürde en çok rapor edilen istatistiklerin RMSEA, GFI, AGFI, SRMR olduğu görülmektedir.

7. Bir modelde en fazla kaç tane hata kovaryansı tanımlanabilir.

Bunun için bir sınır bulunmamaktadır. Ancak hata kovaryansı sayısının artması, modelin doğrulayıcı özelliğini gittikçe yitirmesi anlamına gelmektedir. Bu nedenle iki ya da üçten fazla kovaryans tanımlanması, modelin ne kadar iyi bir model olduğuna ilişkin ciddi şüphelerin oluşmasına neden olabilir. Ancak bu, kurulan modelin geçerliğini ortadan kaldırmaz. Burada önemli olan konu, atanan kovaryansların teorik gerekçelerinin çok net bir şekilde verilmiş olmasıdır.

8. Uyarılar ne anlama gelir?

    1. Unexpected en of file...: Bu uyarı, komut dosyasında belirtmiş olduğunuz gözlenen değişken sayısı ile orijinal data dosyasındaki değişken sayısının tutarsız olmasından kaynaklanır. Böyle bir durumda komut dosyasındaki gözlenen değişkenlerin kontrol edilerek hatanın düzeltilmesi gerekir.
    2. ...file not found: Bu uyarı, analizi gerçekleştirmek için PRELIS programının ihtiyaç duyduğu iki dosyanın (spl uzantılı komut dosyası ve cov uzantılı kovaryans dosyası) aynı klasörde olmamasından kaynaklanır.
    3. ...is not defined: Modelin kurulumu sırasında tanımlamada bir yanlışlık yapılmış demektir. Hem gözlenen hem de örtük değişkenlerin adlarının her kullanımda aynı şekilde olması gerekir. Özellikle Türkçe kullanımlar bu tür sorunlara yol açabilir. Komut dosyasında hiçbir zaman Türkçe karakter kullanılmamalıdır.


9. Analizler yapılırken kovaryans matrisi mi yoksa korelasyon matrisi mi kullanılmalıdır?

Analizlerde her zaman için kovaryans matrislerinin kullanılması gerekmektedir. Korelasyon matrislerinin kullanımı kesinlikle tavsiye edilmemektedir.

10. YEM analizleri hangi alanlarda kullanılabilir?

YEM sosyal ve davranış bilimlerinin her alanında kullanılabilir. Datanın olduğu her yerde YEM analizlerinden yararlanılabilir. Sadece tümüyle teorik çalışmaların ağırlıkta olduğu hukuk veya edebiyat gibi alanlarda kullanımı son derece sınırlıdır.

 

                                                                                                            Her Hakkı Saklıdır YEMNET © 2008 Tasarım canefe